Kategoria:

astrofizyka

Sygnał z pierwszych gwiazd

Sygnał z pierwszych gwiazd
Krzysiek Dzieliński

I stało się światło - to wiemy na pewno, pytanie brzmiało tylko: kiedy się stało? Grupa astronomów z Arizona State University oraz MIT przynosi w końcu odpowiedź. Dzięki unikalnym obserwacjom udało im się znaleźć dowody na to, kiedy uformowały się pierwsze gwiazdy w całym wszechświecie.

Każdy może dotknąć Słońca

Każdy może dotknąć Słońca
Krzysiek Dzieliński

Jeszcze w tym roku NASA ma zamiar wystrzelić w kierunku Słońca sondę Parker Solar Probe, która dotrzeć ma tam, gdzie jeszcze nigdy żaden stworzony przez człowieka obiekt nie dotarł (nie licząc północnokoreańskich astronautów oczywiście) - na Słońce. A amerykańska agencja kosmiczna daje szansę każdemu z nas wziąć udział w tym ambitnym projekcie.

Ślady nowej fizyki w przyspieszającym wszechświecie

Ślady nowej fizyki w przyspieszającym wszechświecie
Krzysiek Dzieliński

Prawie 100 lat temu Georges Lemaître przewidział, a chwilę później Edwin Hubble potwierdził obserwacyjnie, że wszechświat się rozszerza - jednak cały czas nie jesteśmy w stanie precyzyjnie określić tempa tego zjawiska. A najnowsze obserwacje dokonane przy użyciu Kosmicznego Teleskopu, nomen omen, Hubble'a, wskazują, że znana nam fizyka może nie być w stanie wyjaśnić prędkości, z jaką się to dzieje.

Andromeda dużo mniejsza niż sądziliśmy

Andromeda dużo mniejsza niż sądziliśmy
Krzysiek Dzieliński

Andromeda (Messier 31) - znajdująca się w odległości około 2.2 miliona lat świetlnych od Drogi Mlecznej i stale się do niej zbliżająca (z prędkością około 400 tysięcy kilometrów na godzinę) galaktyka spiralna - przez lata uważana była za dużo większą i masywniejszą od naszej galaktyki. Nowe badania zadają jednak temu kłam.

Astrofizyka dla zabieganych - recenzja

Astrofizyka dla zabieganych - recenzja
Krzysiek Dzieliński

Neila deGrasse'a Tysona nie trzeba chyba nikomu przedstawiać, biorąc pod uwagę profil naszej strony - to jeden z największych żyjących propagatorów nauki, który przejął schedę po nieodżałowanym Carlu Saganie prowadząc nową edycję kultowego programu Kosmos. Parę dni temu w naszym kraju ukazała się jego najnowsza książka, do której przeczytania również specjalnie nie musimy chyba nikogo zachęcać. Ale mimo wszystko to zrobimy.

Znaleziono brakującą materię

Znaleziono brakującą materię
Krzysiek Dzieliński

Ciągle poszukujemy ciemnej materii, której ze względu na jej naturę (nie emituje ani nie odbija promieniowania elektromagnetycznego, a możemy ją obserwować jedynie poprzez oddziaływanie grawitacyjne wywierane przez nią na kosmos) nie możemy dostrzec, a która ma stanowić większość materii we wszechświecie. A w tym poszukiwaniu zapominaliśmy nieco o tym, że brakuje też nieco (mniej więcej połowy) "zwykłej" materii (barionowej). Ale teraz udało się ją odnaleźć.

Lód w kosmosie niczym miód

Lód w kosmosie niczym miód
Krzysiek Dzieliński

Naukowcy z Uniwersytetu Hokkaido w Sapporo zrobili ostatnio mieszankę wody, amoniaku i metanolu - składników, które można znaleźć w kometach, a zatem także w chmurach gazu i pyłu międzygwiezdnego, a następnie wystawili ją na działanie promieniowania ultrafioletowego w szerokim zakresie temperatur. Wyniki tego badania są bardzo ciekawe.

Nowe potwierdzenie teorii względności

Nowe potwierdzenie teorii względności
Krzysiek Dzieliński

Przewidziane w ogólnej teorii względności Einsteina zjawisko soczewkowania grawitacyjnego jest obecnie powszechnie wykorzystywane w astronomii aby zerknąć jeszcze dalej, gdzie normalnie nasz wzrok nie dałby rady sięgnąć. A ostatnio astronomom udało się dostrzec dziwny przypadek jego użycia - gwiazda zdała się "przeskoczyć" przed naszymi oczami. A tym samym OTW została potwierdzona po raz kolejny.

Ciemna energia nie istnieje?

Ciemna energia nie istnieje?
Krzysiek Dzieliński

Ciemna energia ma stanowić aż 68% całej energii we wszechświecie i to właśnie ona ma napędzać jego rozszerzanie generując w jego wnętrzu ujemne ciśnienie. Najnowsze symulacje wskazują jednak, że może ona po prostu nie istnieć.

Pulsar, który jest białym karłem

Pulsar, który jest białym karłem
Krzysiek Dzieliński

Grupie naukowców z University of Warwick udało się ostatnio rozwiązać problem, z którym astronomowie nie mogli sobie poradzić od kilkudziesięciu lat - trafili oni na pierwszy ślad pulsaru będącego białym karłem. A okazuje się, że wcale nie trzeba było szukać daleko - znajduje się on w dość niewielkiej odległości (oczywiście w skali kosmicznej) 380 lat świetlnych od Ziemi w gwiazdozbiorze Skorpiona.

W końcu dostrzeżono dziwny, kwantowy efekt

W końcu dostrzeżono dziwny, kwantowy efekt
Krzysiek Dzieliński

Fizycy jeszcze w latach 30. XX wieku przewidzieli kwantowy efekt zwany dwójłomnością próżni, a wygląda na to, że w końcu udało się go dostrzec. Grupa astronomów zaobserwowała ostatnio gwiazdę neutronową o polu magnetycznym tak silnym, że zrodził on pusty fragment przestrzeni, w którym materia spontanicznie się pojawia i znika.

MAR23

Ślady wielkiej, kosmicznej katastrofy

Ślady wielkiej, kosmicznej katastrofy
Krzysiek Dzieliński

Od dawna jedną z dużych zagadek astrofizyki było ustalenie dokładnego pochodzenia cięższych pierwiastków we wszechświecie takich jak ołów czy złoto, a teraz trafiono na jej potencjalne rozwiązanie. A kryje się ono w śladach antycznej, kosmicznej katastrofy.

Czarna dziura łamiąca teorie Einsteina

Czarna dziura łamiąca teorie Einsteina
Krzysiek Dzieliński

Naukowcom z Queen Mary University of London i Uniwersytetu Cambridge udało się ostatnio zasymulować czarną dziurę w bardzo nietypowym kształcie. Obiekt taki łamałby podstawy współczesnej fizyki - ogólną teorię względności Einsteina - ale nie mamy się czego obawiać, do jej istnienia nasz wszechświat musiałby mieć jeden dodatkowy wymiar.

Ziemia jest naprawdę wyjątkowa

Ziemia jest naprawdę wyjątkowa
Krzysiek Dzieliński

Według najnowszych obliczeń w obserwowalnym wszechświecie znaleźć można 700 trylionów planet, ale badania naukowców z Uniwersytetu w Uppsali, którzy przeprowadzili bardzo szczegółowe komputerowe symulacje, wskazują na to, że nasza Ziemia może być jedyna w swoim rodzaju.

Skupiska ciemnej materii tuż za Księżycem?

Skupiska ciemnej materii tuż za Księżycem?
Krzysiek Dzieliński

Obserwacje wszechświata wskazują na to, że musi się w nim znajdować dużo więcej masy niż widzimy - mówimy tu aż o 95% całości, z czego 27% to ciemna materia, a 68% to ciemna energia.. Gary Prezeau pracujący w NASA JPL przeprowadził ostatnio badania, z których wynika, że skupiska tej niewidzialnej materii mogą znajdować się bardzo blisko nas.